Sytuacja zmieni się na lepsze dla organizacji odzysku dopiero po 2007 roku, kiedy to poziomy obowiązkowego odzysku i recyklingu opakowań znacznie wzrosną. Przedsiębiorcy, chcąc wypełnić swój obowiązek określony odpowiednimi przepisami, wydadzą na ten cel 10 razy więcej niż obecnie, czyli około 1 miliarda złotych. Doświadczenia innych państw Unii Europejskiej, które wypełniają już narzucone dyrektywą UE poziomy odzysku i recyklingu opakowań, wskazują, iż niezbędnym sposobem na realizację coraz wyższych poziomów odzysku jest budowa krajowego systemu zbiórki selektywnej, czyli odzyskiwanie z rynku opakowań jednostkowych.

Aktualnie, w projekt ten na szeroką skalę zaangażowany jest tylko Rekopol - organizacja odzysku utworzona przez finansujących zbiórkę i system przedsiębiorców. Zgodnie z celami wyznaczonymi przez akcjonariuszy organizacji, Rekopol buduje krajowy system zbiórki selektywnej poprzez dopłaty dla gminnych systemów zbiórki do każdej zebranej przez nie tony odpadów opakowaniowych. W przeciwieństwie do dużej części organizacji odzysku, Rekopol jest organizacją non profit, która jako taka nie musi wykazywać się zyskiem przed swoimi akcjonariuszami. Zebrane od przedsiębiorców pieniądze w głównej mierze przeznacza na dofinansowanie i tym samym budowę krajowego systemu zbiórki selektywnej realizowanej przy wsparciu samorządów lokalnych.

Większość pozostałych organizacji odzysku funkcjonujących na polskim rynku recyklingu, mimo różnic w składzie akcjonariatu, działa w wolnorynkowej formule realizacji celów - najczęściej finansowych - ich akcjonariuszy. Zrozumiałe jest, iż w takiej sytuacji nie podejmują one zakrojonych na szeroką skalę działań związanych z budową systemu zbiórki selektywnej, który jest systemem deficytowym i aby go rozwijać, należy do niego dopłacać.

3 podstawowe modele składu akcjonariatu organizacji odzysku działających na polskim rynku:

1. Recykler jako akcjonariusz organizacji odzysku.
   Pieniądze wpłacane organizacji przez przedsiębiorców trafiają do recyklera będącego właścicielem bądź współwłaścicielem organizacji w zamian za dokumenty potwierdzające recykling. Za środki te recykler dofinansowuje swoją działalność, podnosząc rentowność i konkurencyjność na trudnym rynku recyklingu odpadów. Pieniądze nie trafiają do systemu zbiórki selektywnej.
2. Firma komunalna jako akcjonariusz organizacji odzysku.
   Pieniądze wpłacane organizacji przez przedsiębiorców trafiają do firmy komunalnej, będącej właścicielem bądź współwłaścicielem organizacji w zamian za dokumenty potwierdzające recykling lub za surowce. Za środki te firma komunalna dofinansowuje swoją działalność, podnosząc rentowność i konkurencyjność na trudnym rynku recyklingu odpadów. Pieniądze te wspomagają lokalne działania firmy komunalnej.
3. Osoba prywatna jako akcjonariusz organizacji odzysku.
   Za pieniądze otrzymane od producentów organizacja odzysku skupuje od recyklerów najtańsze dokumenty potwierdzające recykling. Maksymalizując marże przy sprzedaży tych dokumentów przedsiębiorcom, realizuje cel określony przez właściciela - generowanie zysku. Pieniądze nie trafiają do systemu zbiórki selektywnej.

Podstawowym celem organizacji odzysku o jednym z wyżej przedstawionych składów akcjonariatu jest maksymalizowanie środków, które organizacje te przekazują w różnych formach do swoich akcjonariuszy. To oznacza, że w ich interesie leżeć będzie wzrost cen za świadczone przez nie usługi, a jedynym hamulcem jest to, czy przedsiębiorcy zgodzą się na takie stawki, czy wybiorą inną organizację. Przedstawiciel jednej z większych organizacji odzysku złożył na forum publicznym postulat ustalenia stawek na poziomie 50% opłaty produktowej. W chwili obecnej stawki utrzymują się na poziomie 10% tejże opłaty.
Druga kwestia to budowa systemu zbiórki selektywnej. Organizacje nastawione na zysk i korzyści swoich akcjonariuszy nie mogą sobie pozwolić na dofinansowywanie systemu na szeroką skalę. W związku z tym, w ramach walki konkurencyjnej, kilka organizacji odzysku zaatakowało organizację budującą system zbiórki selektywnej w Polsce oraz znak towarowy Zielony Punkt, symbolizujący zbiórkę selektywną. Bezpośrednim powodem jest to, iż coraz większa liczba przedsiębiorców zdaje sobie sprawę z konieczności rozwoju zbiórki selektywnej  i rozważa uczestnictwo w systemie Zielonego Punktu budowanego przez Rekopol. To powodować będzie odpływ klientów od organizacji odzysku nie finansujących zbiórki selektywnej, a z tym ich akcjonariusze nie chcą się pogodzić. Taktyka przyjęta przez grupę broniących swoich interesów organizacji jest następująca: ze względu na zawiłości prawa europejskiego i polskiego podważać w jak największym zakresie ramy prawne stosowania znaku zarówno w Polsce jak i w Europie, podważać jego znaczenie i symbolikę, a z drugiej strony ubiegać się o przyznanie praw do jego używania.

powrót

Rozważane są 3 modele przekazania sublicencji:

1. Za zgodą właściciela znaku i/lub Pro Europe, po spełnieniu przez organizację odzysku wszystkich warunków, sublicencji udzieli jej Rekopol. Taki model jest preferowany przez Pro Europe. Jednak polskie przepisy ustawy Prawo własności przemysłowej stawiają go pod znakiem zapytania. W ustawie istnieje zapis, który dopuszcza możliwość jedynie dwukrotnego udzielenia licencji (sublicencji) na znak towarowy. W związku z tym, inna organizacja odzysku po otrzymaniu sublicencji od Rekopolu nie mogłaby udzielać swoim klientom prawa do umieszczania znaku Zielony Punkt.
2. Drugim wyjściem jest poszukiwanie innej alternatywnej formuły przyznawania praw do używania znaku. Rozpatrywany jest m.in. wariant, w którym przedsiębiorca nie współpracujący bezpośrednio
   z Rekopolem uzyskuje odpłatnie sublicencję od Rekopolu - z tych pieniędzy dofinansowywany jest system zbiórki selektywnej.

Budowa ogólnopolskiego systemu zbiórki selektywnej pomoże przedsiębiorcom i Polsce
w zrealizowaniu rosnących poziomów recyklingu i odzysku, i tym samym w wywiązywaniu się ze zobowiązań związanych z dyrektywami UE. To również droga ku optymalizacji cen rynkowych za realizację tych obowiązków - przedsiębiorcy nie będą zagrożeni koniecznością uiszczania bardzo wysokich opłat produktowych. Niestety, na zdywersyfikowanym polskim rynku odzysku i recyklingu opakowań większość organizacji nie jest w stanie uczestniczyć w budowie systemu z uwagi na wysokie koszty takiej działalności, które w ich wypadku oznaczają minimalizację korzyści ich akcjonariuszy.

powrót

• Prawo ochrony środowiska (Dz.U. nr 62, poz. 627);
• Ustawa o odpadach (Dz.U. nr 62, poz. 628);
• Ustawa o opakowaniach i odpadach opakowaniowych (Dz. U. nr 63, poz. 638)
• Ustawa o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej i opłacie depozytowej (Dz.U. nr 63, poz. 639)
  oraz
• Ustawa z dnia 19 grudnia 2002 roku  tzw. ustawa czyszcząca.

Ten akt prawny zmienił niektóre zapisy obowiązujących dotychczas czterech w/w ustaw regulujących kwestię odzysku i recyklingu opakowań i odpadów opakowaniowych. Wiele zmian zostało wprowadzonych do Ustawy "o obowiązkach przedsiębiorców.". Zmiany dotyczyły rozszerzenia definicji przedsiębiorców podlegających ustawie, zniesienia odwołań do PKWiU, wyłączenia z obowiązku recyklingu palet drewnianych oraz opakowań po niektórych produktach farmaceutycznych. Ustawa weszła w życie z dniem 1 stycznia 2004 roku.

Wejście Polski do Unii Europejskiej wiąże się z kolejnym etapem dopasowywania naszych przepisów do unijnych standardów. Przejawem tego procesu jest opublikowanie, na kilka dni przed akcesją, 20 kwietnia 2004 roku tzw. "ustawy horyzontalnej". Ustawa ta ujednolica rodzime przepisy z regulacjami unijnymi. Wprowadza także regulacje dotyczące opakowań wprowadzanych do Polski z UE i spoza jej obszaru.
 
Od 1 maja 2004 roku przedsiębiorcy  importujący z krajów UE  będą określani mianem "dokonujący wewnątrzwspólnotowego nabycia". Termin importer zostanie zachowany dla tych przedsiębiorców, którzy sprowadzają towary spoza obszaru UE. Analogicznie taka sama nomenklatura wynikająca z nowych przepisów odnosi się eksportera i "dokonującego wewnątrzwspólnotowej dostawy". Pod pojęciem ustawy horyzontalnej kryją się zmiany wprowadzone do ponad 100 ustaw regulujących zasady funkcjonowania różnych form działalności gospodarczej.

Kolejne zmiany, jakie czekają jeszcze polskiego przedsiębiorcę w najbliższej przyszłości, będą wynikały z modyfikacji przepisów wprowadzonych przez znowelizowaną dyrektywę unijną 2004/12/WE. Zwiększa ona dotychczasowe poziomy odzysku z 50% do minimum 60%, a poziomy recyklingu z 25 % do minimum 55%.

Zanim to jednak nastąpi, mamy przed sobą kolejną nowelizację ustawy" o obowiązkach przedsiębiorców". Ministerstwo Środowiska 9 marca zakończyło pracę nad  jej projektem.  Po zatwierdzeniu tej nowelizacji przez rząd, w Polsce obowiązywać będą już 3 akty prawne regulujące obowiązki przedsiębiorców w zakresie gospodarowania odpadami.
Oto niektóre obszary tej nowelizacji:

• Wyższe wymogi w stosunku do organizacji odzysku, polegające m.in. na podniesieniu kapitału zakładowego z 1 mln zł do 5 mln zł
• Określenie sytuacji, kiedy obowiązek wraca do przedsiębiorcy, jeśli organizacja odzysku np. zbankrutuj
• Dokładniejsze określenie podmiotu wprowadzającego marki własne
• Wyeliminowanie grupy wielomateriałowej z materiałów objętych obowiązkiem odzysku i recyklingu
• Inne zasady przekazywania opłaty produktowej do gmin
• Zwiększenie kwoty pobieranej z opłaty produktowej na pokrycie kosztów egzekucji tej opłaty

Chociaż regulacje dotyczące opakowań, obowiązku recyklingu i opłaty produktowej obowiązują już trzeci rok, to przedsiębiorcy wciąż mają wątpliwości, czy podlegają pewnym przepisom, czy nie. Najlepszym przykładem jest wciąż nierozwiązana kwestia marek własnych. Pozostaje mieć nadzieję, że kolejne zmiany uporządkują wszystkie kwestie budzące wątpliwości podmiotów zainteresowanych i pozwolą na harmonijne rozwijanie się rynku recyklingu i odzysku w Polsce.

powrót

Po 1 maja sposób dokumentowania ilości opakowań wprowadzanych na rynek częściowo się zmienił. Jeśli wyrób w opakowaniu pochodzi z innego kraju UE, nie możemy mówić już o imporcie - czyli nie mają zastosowania w takiej sytuacji dokumenty SAD. Kwestię tę obecnie reguluje tzw. Ustawa horyzontalna - ustawa z 20 kwietnia 2004 r. o zmianie i uchyleniu niektórych ustaw w związku z uzyskaniem przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej (Dz.U. 2004.96.959).

Ewidencja opakowań wprowadzanych na terytorium Rzeczypospolitej Polski wraz z wyrobami z krajów innych niż UE nadal jest prowadzona na podstawie dokumentów SAD. Natomiast ewidencja opakowań wprowadzonych z krajów UE, na drodze nabycia wewnątrz wspólnoty, jest prowadzona na podstawie faktury wewnątrzwspólnotowej dostawy. W pierwszym przypadku obowiązek powstaje w chwili (dokładna data) dopuszczenia produktów do obrotu na terytorium kraju. W drugim przypadku obowiązek powstaje w momencie (dokładna data) wystawienia faktury wewnątrzwspólnotowego nabycia.

powrót

Podczas konferencji prasowej zaprezentowano dziennikarzom analizy rynku, z których wynika, że rozpoczęła się walka o miliard złotych, który polskie firmy wydawać będą każdego roku na realizację obowiązku odzysku i recyklingu opakowań. Celem Rekopolu było wykazanie, czyje interesy, w wyścigu o pieniądze, reprezentują organizacje odzysku. Jasne wskazanie celów, jakie realizują inne organizacje odzysku posłużyło jako podłoże do wyjaśnienia kwestii związanych z korzystaniem ze znaku towarowego Zielony Punkt i zaprezentowania jego wkładu w budowę krajowego systemu zbiórki selektywnej.

Jednym z ważnych punktów konferencji było przekazanie informacji o możliwościach uzyskania poprzez inne organizacje odzysku sublicencji na znak Zielony Punkt. Rekopol jako wyłączny sublicencjobiorca w Polsce ma obowiązek przekazywania praw do znaku innym organizacjom odzysku. Jednak do dnia dzisiejszego żadna z konkurencyjnych organizacji odzysku nie wykazała tego, iż spełnia najważniejszy warunek na uzyskanie sublicencji, którym jest budowa krajowego systemu zbiórki selektywnej. Prezes Płocica wyjaśnił również kwestię wysokości stawek za recykling obowiązujących w chwili obecnej. Konkurencja, w ramach walki konkurencyjnej, dążyć będzie do podwyższenia poziomu stawek. Rekopol jako organizacja odzysku założona przez przedsiębiorców zobowiązana jest przez nich do działania na rzecz optymalizacji stawek, a nie ich podwyższania. Inaczej ma się sprawa z organizacjami odzysku, których akcjonariusze - recyklerzy, firmy komunalne i osoby prywatne - oczekują od nich generowania zysków.

Więcej szczegółów dotyczących informacji prezentowanych podczas konferencji prasowej znajdziecie Państwo w artykułach "Kto się boi Zielonego Punktu?" oraz "Czy inne organizacje odzysku mogą otrzymać sublicencję na znak towarowy Zielony Punkt?" zamieszczonych w tym wydaniu biuletynu.

powrót

W seminarium, oprócz przedsiębiorców, wzięli również udział producenci opakowań ze szkła - Owens Illinois oraz Rexam. Przybyli również zaproszeni przez Rekopol przedstawiciele Recykling Centrum oraz Forum Opakowań Szklanych.

Tematyka seminarium poświęcona była strategicznym wyzwaniom dla polskiego systemu gospodarki odpadami opakowaniowymi ze szczególnym uwzględnieniem opakowań szklanych. Janusz Płocica, prezes zarządu Rekopol Organizacja Odzysku S.A. przypomniał, jak działa system gospodarki odpadami opakowaniowymi w Polsce oraz zaprezentował także aktualne dane i analizy dotyczące zbiórki opakowań szklanych.
W kolejnej części prezentacji uczestnicy seminarium mogli poznać prognozy rozwoju dla tego segmentu rynku odzysku i recyklingu opakowań do roku 2007 oraz wymagania wynikające ze znowelizowanej Dyrektywy 94/62, która przyjęła nazwę Dyrektywa 2004/12/WE.  Ciekawe  dla uczestników okazały się porównania kosztów zbiórki opakowań szklanych w różnych państwach europejskich wynikające ze zużycia opakowań szklanych w przeliczeniu na jednego mieszkańca. W tym zestawieniu Polska plasuje się poniżej średniej europejskiej. Po przeliczeniu stawek obowiązujących w państwach Unii Europejskiej na koszt recyklingu 1 butelki szklanej okazuje się, iż polski przedsiębiorca zapłacił za realizację obowiązku recyklingu tej butelki niecałe 0,07 eurocenta. Poniżej ilustrujący te dane wykres:

Jak na razie niskie koszty polskiego systemu wynikają przede wszystkim z niskich poziomów recyklingu.

Kolejną część prezentacji prowadził Jakub Tyczkowski, Dyrektor ds. odzysku w Rekopolu. Przedstawił on działania Rekopol Organizacja Odzysku S.A. związane z pozyskiwaniem i zbiórką opakowań szklanych w oparciu o dofinansowywanie i rozbudowywanie systemu zbiórki selektywnej.

Tomasz Chruszczow, Dyrektor Forum Opakowań Szklanych, przedstawił wyniki z pierwszych lat funkcjonowania systemu z punktu widzenia producentów opakowań szklanych. Wyraził swoje obawy co do realnych możliwości osiągnięcia poziomu 40 % recyklingu szkła w roku 2007. Należy pamiętać, iż szkło jako jedyny materiał pozyskiwane jest głównie w drodze zbiórki opakowań jednostkowych, czyli poprzez zbiórkę selektywną. W przypadku innych materiałów (papier, tworzywa) ten problem praktycznie nie wystąpi w roku 2007, jako że  obowiązek recyklingu tych opakowań może zostać zrealizowany opakowaniami handlowymi, transportowymi, zbiorczymi a w także jednostkowymi.

T. Chruszczow w swojej prezentacji zwrócił uwagę na bardzo ważną kwestię związaną z realizacją obowiązku odzysku.   Jego zdaniem już w  najbliższej przyszłości Polska może mieć poważny problem z  realizacją obowiązku odzysku  - dotyczy to wszystkich grup materiałowych.

powrót

Zgodnie z zasadami działania Rekopolu, misją organizacji jest nie tylko realizacja obowiązku odzysku powierzonego jej przez swoich klientów. Istotnym elementem jest również przekazywanie przedsiębiorcom cennego know-how i doświadczenia Rekopolu, które pozwolą im sprawniej zarządzać sferą działalności związaną z recyklingiem i odzyskiem.

Na szkoleniach będzie prezentowana aktualna sytuacja na rynku recyklingu i odzysku opakowań w Polsce. Podzielimy się także prognozami związanymi z nową dyrektywą Unii Europejskiej 2004/12/WE oraz ze zmianami w polskim ustawodawstwie. Prowadzone będą prezentacje poświęcone doświadczeniom pierwszych lat funkcjonowania systemu gospodarki odpadami opakowaniowymi. Tematami szkoleń będą również: budowa i rozwój systemu realizacji obowiązku przez Rekopol oraz gospodarka odpadami w przedsiębiorstwie w aspekcie realizacji ustawowego obowiązku recyklingu opakowań wprowadzonych na rynek.

Klienci Rekopolu będą sukcesywnie informowani o harmonogramie poszczególnych szkoleń  organizowanych w tym roku.

powrót

powrót

Efektem współpracy Rekopolu oraz firmy IKEA na warszawskim Targówku była impreza pod tytułem "Dzień Ziemi", która odbyła się 24 i 25 kwietnia tego roku. Akcja edukacyjna skierowana była przede wszystkim do dzieci. Jej celem było pokazanie najmłodszym - i ich rodzicom - tego, iż należy segregować odpady. Segregowanie odpadów może być wkładem każdego z nas w działania mające na celu ochronę środowiska naturalnego. Warto wpajać tę wiedzę dzieciom już od najmłodszych lat.

W ramach imprezy Rekopol Organizacja Odzysku S.A. oraz IKEA zorganizowały szereg konkursów, przygotowały gry i zabawy o tematyce edukacyjnej. Dzieci  tworzyły prace artystyczne z odpadów, malowały na butelkach szklanych. Prowadzone były również pokazy otrzymywania papieru z kartonów do płynnej żywności przy pomocy pralki "Frania".

Warunkiem uczestnictwa w konkursach było przyniesienie posegregowanych odpadów: makulatury, szkła, butelek z tworzyw sztucznych, puszek oraz kartonów do płynnej żywności.

powrót

Główną ideą Festiwalu jest promowanie recyklingu jako szansy na rozsądne i ekologiczne gospodarowanie ograniczonymi zasobami naturalnymi Ziemi, a co za tym idzie zachęcanie mieszkańców do zbiórki selektywnej odpadów opakowaniowych. Z tego powodu Rekopol już po raz drugi bierze udział w Krakowskim Festiwalu Recyklingu. W tym roku oprócz sponsorowania całej akcji,  Rekopol bierze także udział w konferencji "Jak samorząd organizuje selektywną zbiórkę odpadów na przykładzie opakowań szklanych" , a także zaprasza lokalnych przedsiębiorców na spotkanie z prezydentem miasta.

Jedną z atrakcji programu Festiwalu będzie wybudowanie na Krakowskich Błoniach makiety Sukiennic w całości złożonej ze słoików i butelek. Niezwykła makieta zostanie dodatkowo ubarwiona dzięki systemowi kolorowych świateł. Uroczysta iluminacja makiety Sukiennic odbędzie się przy akompaniamencie muzyki granej przez Michała Urbaniaka. Szkło do budowy repliki Sukiennic dostarczyła huta OWENS ILLINOIS we współpracy z Forum Opakowań Szklanych. Szklane Sukiennice są tylko trzy razy mniejsze od oryginału. Do ich konstrukcji zużytych zostanie około 60.000 Butelek.

W trakcie trzydniowego festiwalu mieszkańcy Krakowa będą mieli okazję wykazać się efektywnością prowadzonej przez nich zbiórki selektywnej. Pieniądze uzyskane ze sprzedaży zebranych surowców oraz środki uzyskane od sponsorów zostaną przeznaczone na budowę placu zabaw dla dzieci niepełnosprawnych.

powrót

Program "Zielone punkty" realizowany będzie w dwóch częściach. Pierwsza z nich, tzw. kampania edukacyjna, obejmie 4 wybrane szkoły w Warszawie, Białymstoku, Łodzi i Olsztynie. W jej ramach wśród młodzieży gimnazjalnej i licealnej prowadzone będą warsztaty, których celem będzie wyłonienie specjalnych eko-teamów. Grupy te będą prowadzić akcję informacyjną w hipermarketach skierowaną do konsumentów. Młodzież będzie wyjaśniać znaczenie poszczególnych znaków związanych z ekologią i ochrona środowiska. Druga część programu, tzw. kampania społeczna, prezentować będzie znaki w telewizji i na billboardach. Jej celem jest dotarcie z przekazem o znaczeniu poszczególnych symboli do jak najszerszej części społeczeństwa.

powrót

W przypadku eksportu odpadów lub sprzedaży do recyklera poza granicami Polski sytuacja jest jasna i w miarę jednoznaczna. Natomiast jeśli chodzi o udokumentowanie recyklingu w kraju, takie zapisy ustawy pozostawiają wiele wątpliwości oraz dają duże pole do nadużyć ze strony nieuczciwych firm szukających łatwego i szybkiego zarobku.

Jednym z podstawowych problemów jest sprecyzowanie, który z posiadaczy odpadu wystawiający kartę przekazania odpadów może nią dysponować w celu dokumentowania recyklingu. Niejasność polegająca na tym, iż zarówno dostawca odpadu, jak i recykler, mogą zgodnie z przepisami poświadczyć jednocześnie recykling danej masy odpadu. Przykładowo, Przedsiębiorca wytwarza na swoim terenie np. 10 t. folii opakowaniowej rocznie. Sprzedaje ją bezpośrednio do recyklera. Dzięki takiej transakcji dysponuje potwierdzeniami recyklingu: Kartą Przekazania Odpadu potwierdzoną przez recyklera oraz fakturą sprzedaży odpadu. Może ją wykorzystać do samodzielnej realizacji obowiązku lub rozliczyć w ramach rekompensaty z Rekopolem. Jednak jeżeli nie uzyska oświadczenia lub adnotacji na KPO o wyłączności praw do wykorzystania dokumentacji do realizacji obowiązku, nie ma gwarancji, że recykler nie sprzeda dokumentów innej organizacji odzysku lub innemu przedsiębiorcy.
I w ten sposób jedna tona odpadu może "zrealizować" obowiązek dwóch ton opakowań wprowadzonych na rynek.

Taka sytuacja prowadzi do tego, że liczba dokumentów potwierdzających recykling dostępna na rynku przewyższa rzeczywistą masę odpadów poddanych recyklingowi. W interesie Przedsiębiorców jest podejmowanie działań pozwalających uniknąć takich sytuacji. Odpad wytworzony przez Przedsiębiorcę powinien "pracować" dla niego, a odpady zebrane np. poprzez zbiórkę selektywną powinny dawać korzyści temu, kto je zebrał, przygotował i dzięki temu uzyskał dofinansowanie z organizacji odzysku. Bez szybkiego uporządkowania tego problemu znaczna liczba wirtualnych dokumentów może powodować problemy z realizacją obowiązku w latach kolejnych przy coraz wyższych poziomach obowiązku. Możliwości wykonania obowiązku bez ponoszenia kosztów nie wpływają motywująco na rozwój zbiórki odpadów opakowaniowych.

Jak zatem uniknąć tych zagrożeń?

Rekopol, realizując obowiązek swoich klientów, szczególną wagę przykłada do wiarygodności dokumentów. Obok spełnienia wymagań ustawy zabezpieczamy się, stosując oświadczenia oraz adnotacje gwarantujące nam, że dokumentacja przyjmowana jako podstawa realizacji obowiązku będzie wykorzystana tylko przez Rekopol. W przypadku dokumentów dostarczanych przez Przedsiębiorców w ramach rekompensaty konieczne jest wprowadzenie adnotacji na KPO, a także, jeżeli droga odpadu do recyklera się wydłuża o pośredników, specjalne oświadczenia, w których podmioty przekazujące odpad, a także recykler, zrzekają się praw do wykorzystania dokumentów. Jeżeli uzyskujemy dokumenty od podmiotów zbierających dla nas odpady konieczna jest adnotacja na KPO potwierdzona przez recyklera, że odpady zebrane są w celu wykonania obowiązku Rekopolu.

Innym problemem związanym z wiarygodnością i bezpieczeństwem realizacji obowiązku naszych klientów jest dobór partnerów po stronie firm pozyskujących odpady oraz recyklerów. Wszystkie podmioty współpracujące z Rekopolem po stronie realizacji obowiązku muszą posiadać zezwolenia zgodnie z wymaganiami Ustawy o odpadach. Każda firma zbierająca odpady musi posiadać stosowne zezwolenia na zbieranie, transport i składowanie odpadów opakowaniowych. W przypadku tych firm sprawa jest stosunkowo prosta i nie budzi wątpliwości. Inną bardziej skomplikowaną sprawą są wymagania, jakie stawiamy przed firmami potwierdzającymi recykling, czyli przed recyklerami.

Podmioty, które prowadzą przetwórstwo odpadów i chciałyby uczestniczyć w systemie recyklingu odpadów opakowaniowych jako recyklerzy, muszą spełnić określone kryteria. I tu również przepisy nie są precyzyjne i nie określają jasno, kto jest a kto nie jest recyklerem. Rekopol stosuje najbardziej wygórowane wymagania stawiane firmom recyklingowym.

Każdy podmiot występujący jako recykler zobowiązany jest posiadać zezwolenie wydawane przez Starostwa w formie Decyzji. Decyzja powinna zwierać:

• informację o rodzajach odpadów poddawanych recyklingowi - muszą być wymienione odpady z grupy 15.01. . oraz ilość przewidziana do odzysku w ciągu roku;
• informację o sposobach prowadzonej działalności - odzysku ze sprecyzowanym szczególnym rodzajem odzysku - RECYKLINGIEM. Jako dopuszczalne formy opisu działalności określa się:
  • Formułę mówiącą o zezwoleniu na odzysk - recykling;
  • Określenie prowadzonej działalności na podstawie Załącznika nr 5 do Ustawy o odpadach jako - R3, R4, R5 a także R14, jeżeli zdefiniowany jest proces technologiczny spełniający definicję recyklingu zgodnie z wymaganiami Ustawy o odpadach;
  • Opis procesu technologicznego, który spełnia definicję recyklingu zgodnie z wymaganiami Ustawy o odpadach;

W przypadku posiadania przez podmiot Decyzji na wytwarzanie odpadów niebezpiecznych, recykler powinien dostarczyć kopie wniosku o wydanie takiej decyzji, w której wnioskuje o wydanie zezwolenia na odzysk - recykling odpadów opakowaniowych.

Gdy Decyzja nie zawiera tych elementów, o których mowa w pkt. 4, podmiot nie uzyskuje rekomendacji Rekopolu, a tym samym dokumenty potwierdzone przez ten podmiot nie mogą stanowić podstawy wykonania obowiązku.

W przypadku, gdy Decyzja nie określa jednoznacznie recyklingu jako procesu prowadzonego przez Recyklera, a istnieją uzasadnione przesłanki do uznania danego podmiotu za Recyklera, przeprowadza się weryfikację jego możliwości recyklingowych poprzez wizytację zakładu. Kontroli podlegają następujące elementy:

• Instalacja przetwórcza (rozwiązania techniczne stosowane w procesie recyklingu);
• Rodzaje odpadów przerabiane w instalacji;
• Rodzaje i sposób dystrybucji produktu.

Kontrolę zakładu przeprowadza się również u wybranych Recyklerów posiadających Decyzję jednoznacznie określającą prowadzoną działalność jako odzysk - recykling. Kontrolę przeprowadza się prewencyjnie u losowo wybranych recyklerów oraz w przypadkach nawiązania współpracy bezpośredniej.

Takie procedury dają nam poczucie bezpieczeństwa i gwarancję, że Przedsiębiorcy, którzy powierzyli nam swój obowiązek, zrealizują go w sposób wiarygodny i rzetelny.

powrót

"Człowiek z koszem" lub inaczej "Dbaj o czystość" - sygnalizuje konsumentowi, iż wyrób, na którym ten znak się znajduje, powinien zostać wyrzucony do kosza na śmieci.
Umieszczanie tego znaku jest dobrowolne i komunikuje troskę o środowisko producenta danego produktu.

2. Jakie dokumenty regulują kwestię oznakowania opakowań po 1 maja 2004 (oznakowania typu: rodzaj materiału, przydatność do recyklingu itp.)?

Sprawy związane z oznakowaniem opakowania reguluje ustawa o opakowaniach i odpadach opakowaniowych z 11 maja 2001 r. (Dz. U. 2001.63.638) wraz z póżniejszymi zmianami wprowadzonymi ustawą r. o zmianie ustawy o opakowaniach i odpadach opakowaniowych z 19 grudnia 2003 (Dz.U. 2004.11.97)
Według obecnego stanu prawnego (na 17 maja 2004 r.) przedsiębiorca może znakować opakowania, ale nie musi. Przed wejściem Polski do UE tzn. przed 1 maja 2004 r. było to obowiązkiem.
Przed wejściem w życie ustawy zmieniającej z 18 grudnia 2003 r. " O zmianie ustawy o opakowaniach i odpadach opakowaniowych" obowiązywało  rozporządzenie z 4 czerwca 2003 r. (Dz.U. 2003.105.994).
Obecnie ustawa zmieniająca z 18 grudnia 2003 wprowadza delegację dla Ministra Środowiska określenia w drodze rozporządzenia wzoru oznakowania opakowań.
 

3. Dlaczego stłuczką poprodukcyjną nie można realizować obowiązku recyklingu? Czy butelka zwrotna, która uległa uszkodzeniu w trakcie ponownego napełniania na linii produkcyjnej jest stłuczką poprodukcyjną, czy odpadem opakowaniowym?

Obowiązek można realizować odpadem opakowaniem tzn. takim odpadem, który powstał z opakowania, za którego obowiązek odzysku i recyklingu przedsiębiorca zapłacił. W tym przypadku stłuczka poprodukcyjna nie jest odpadem opakowaniowym, natomiast butelka zwrotna jest odpadem opakowaniowym. Ona została już co najmniej raz wprowadzona na rynek wraz z produktem i za jej obowiązek odzysku i recyklingu przedsiębiorca zapłacił.

4. Na podstawie, jakich dokumentów po 1 maja 2004 należy prowadzić ewidencję opakowań wprowadzanych na rynek krajowy? Do 1 maja 2004 obowiązek powstawał w momencie odprawy na granicy, dokumentem wiążącym był SAD, w którym momencie teraz powstaje ustawowy obowiązek?

Kwestię tę reguluje tzw. Ustawa horyzontalna, czyli ustawa z 20 kwietnia 2004 r. o zmianie i uchyleniu niektórych ustaw w związku z uzyskaniem przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej (Dz.U. 2004.96.959)
Ewidencja opakowań wprowadzanych na terytorium Rzeczypospolitej Polski wraz z wyrobami z krajów innych niż UE nadal jest prowadzona na podstawie dokumentów SAD. Natomiast ewidencja opakowań wprowadzonych z krajów UE, na drodze wewnątrzwspólnotowego nabycia jest prowadzona na podstawie faktury wewnątrzwspólnotowej dostawy. W pierwszym przypadku obowiązek powstaje z datą ich dopuszczenia do obrotu na terytorium kraju. W drugim przypadku obowiązek powstaje z datą wystawienia faktury wewnątrzwspólnotowego nabycia. 

5. W jakim momencie powstaje obowiązek recyklingu w przypadku importu produktów w opakowaniu, jeśli po wejściu Polski do UE, nie ma odpraw celnych?

Patrz odpowiedź do pyt. 6

6. Jakie oznaczenia należy stosować na opakowaniach po 1 maja 2004?

Patrz odpowiedź do pyt. 1

7. Czy stosowanie oznaczeń dotyczących materiału, z jakiego zostało wykonane opakowanie jest obowiązkowe w UE i w Polsce?

Nie. Jest to dobrowolne - patrz odpowiedź na pyt. 1

8. Czy opakowanie, które opuściło magazyn przedsiębiorcy, a nie zostało sprzedane (nie została wystawiona faktura) i wróciło do magazynu przedsiębiorcy jest uznane za opakowanie wprowadzone na rynek?

Nie, w takiej sytuacji nie jest to produkt w opakowaniu wprowadzony na rynek.

9. Czy stłuczona nowa butelka w procesie nalewania może posłużyć jako surowiec do realizacji rekompensaty?

Nie. Patrz odpowiedź na pyt. 5

10. Czy polski przedsiębiorca eksportujący towary do Czech może zrealizować obowiązek recyklingu nałożony na te towary w Czechach poprzez polską organizację odzysku? Czy wejście do Unii zmieniło regulacje prawne w tym zakresie?

Zgodnie z obowiązującym prawem podmiotem odpowiedzialnym za realizację obowiązku recyklingu jest importer działający na terenie danego  kraju. Wejście do Unii nie zmieniło zapisów ustawy w tym względzie.

powrót

Źródło: Gazeta Wyborcza

powrót

powrót